Karton Ambalaj Terimleri



Karton poşet, karton kutu gibi kağıt bazlı ambalajlara ait terimlerden bazıları aşağıdadır:

Seperatör : Ambalajla içine konulan ürün arasına yerleştirilen karton, oluklu, veya hava yastığına seperatör denilir. Ürün yapısı gereği ambalaja, aynı ambalaj içindeki diğer ürünlere zarar verebilir, seperatör bunları önler. Ayrıca çarpmaya, yuvarlanmaya karşı ürünün hassasiyetine bağlı olarak ekstra destek gerekebilir. Buna benzer durumlarda ambalajların içerisine seperatör konulur.

Pilyaj : Katlama bölgelerinin düzgün ve kolayca katlanabilmesi amacı ile yapılan ezme prosesidir. Ezme bıçaklarının kalınlığı Kullanılan malzemenin kalınlığına göre ayarlanır. Takribi olarak malzeme kalınlığının 3/2 si kadar bir bıçak kalınlığı kullanılır.

Perforaj: Kolayca kopması talep edilen kısımların belli aralıklar ile kesilmesi veya delinmesi işlemine denilir. Delikler veya çentikler açılarak gerçekleştirilir.

Kesim Kalıbı: Kalıp tahtaları üzerinde bıçak tabir edilen keskin metalleri barındıran, kutunun dış kesim sınırlarını ve pilyaj, perforaj gibi bölümlerinin kesim esnasında oluşmasını sağlayan ambalaja özel kalıplardır.

Kalıp Tahtası: Üzerinde kesim bıçaklarının yerleştirildiği düz yüzeyli, sert ve dayanıklı tahtalardır. Kesim kalıplarında 8 ila 12 kat arası değişen, kayın tahtasından 15 ila 18 mm arasında kalınlıkta malzeme kullanılır.

Bıçak: Karton poşet, karton kutu üretiminde kullanılan kesim, pilyaj ve perforaj işlemlerini gerçekleştirilen kutunun biçimini belirleyen metallerdir.

Dekupaj: Bıçakların yerleştirildiği kanalların açılması işlemine denilir.

Dentelaj: Tırtık veya çeşitli eğimler içeren serbest biçimdeki kesimlerdir.

Pencereli Kutu: Kutu İçine konulan ürünün ambalajı açılmaksızın görülmesinin istenildiği durumlarda kullanılırlar. Kutunun bir veya birkaç yüzeyine açılan oyuntu, opp laminasyonla dıştan ya da pvc malzeme ile içten yapıştırılarak hem koruma hem şaffaflık sağlanır. Eğer ürün uygunsa içindeki ürünün korunmasına zarar vermeyecek biçimde sadece boşluk bırakılmak biçiminde de uygulanabilir.

Kartonun yapısal özellikleri:

Su Yönü: Kartonu oluşturan elyaf lifleri, üretim sırasında akış yönüne doğru hizalanma eğiliminde olurlar. Bu eğilim sonucunda, kartonun su yolunu oluşur. Başka bir deyişle, karton yapım esnasında iken kağıt hamurunun suları süzülmekte, üretim merdanelerinden geçerken bu lifler merdane dönüş yönüne doğru yatarlar. Elyaf Liflerinin yattığı bu yöne kağıdın su yönü denilmektedir. Kağıdın ya da kartonun su yönü baskı aşamasında iken makinenin kazan miline dik olmamalı, paralel olmalıdır. Kartonun su yolunun yanlış olması halinde karton kutnun dış görünümünde düzensizlikler ortaya çıkabilir, ambalajların yan yüzeyinde dirençsizlik, çabuk eğilme veya bükülme oluşabilir.

Gramaj: En temel özellik olarak gösterebileceğimiz gramaj, kartonun bir metrekaresinin ağırlığıdır. Kartonun başka birtakım önemli özellikleri de gramaj faktörüne bağlı olarak değişim gösterir. Baskıda verilecek hız, makinanın kapasitesi ile de orantılı olarak gramaj faktörüne göre sınırlandırılabilir. El işçiliği ile üretilen karton poşetlerde uygun gramajın düşük olması da yüksek olması da el işçiliğinin yavaş uygulanmasına neden olur.Gramaj ölçmek için numuneden standart yuvarlak bir kesim alarak basit bir terazi yapısındaki gramaj ölçüm aletinden yararlanılabilir.

Rutubet: Kartonun 105 santigrat derecede kurutulması ile tespit edilmektedir. Rutubet kartonun basılabilirliğini, işlenebilirliğini ve kullanılabilirlik özelliklerini etkiler.

Yüzey pH değeri: Karton yüzeyinin pH'ı 4.5 değerinin üzerinde olmalıdır. Yüzey pH'ı kartonun basılabilirlik özelliğini etkiler. pH değeri düştükçe yüzey daha asidik hale gelir. pH değerinin 4.5'in altına düşmesi ile birlikte baskı mürekkebinin kuruma süresini de uzar. Arka verme denilen baskının kendisinden sonraki tabakanın alt yüzeyine (baskı olmayan yüzeyine) bulaşması sorununu arttırır. Ayrıca Baskı plakası çabuk aşınır . Yüksek asidik kağıt yüzeyi bazı baskı mürekkeplerinin bozulmasına yol açar.

Toz Yapma: Baskı esnasında, çok küçük çapak kalıntılarının baskı yüzeyine yapışarak baskı kalitesinin bozulmasına, kalıp ve kauçuğun yıkama ve silme sıklığının artmasına ve buna bağlı olarak da duraklama süresinin artmasına yol açmasından dolayı kartondaki tozun en az miktarda olması tercih edilmektedir.

Perdah(yüzey düzgünlüğü): Perdah olarak adlandırılan karton yüzeyinin düzgünlüğü, kartonun basılabilirliğini oldukça etkilemektedir. Kartonun perdahı iyileştikçe gerekli örtücülük için baskı mürekkebi ihtiyacı azalmakta ve baskının kalitesi iyileşmekte, baskının parlaklığı artmaktadır.

0 yorum:

Yorum Gönder

Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More